- 1 Kto odpowiada za wypadek przy pracy? (47 opinii)
Czy pracodawca może zmusić nas do pracy w wolne dni?
Decydując się na regularną pracę, nie zakładamy konieczności pracy w weekendy. Jak jednak traktować sugestie pracodawcy, że powinniśmy przyjść do pracy w wolny dzień?
Mam pytanie odnośnie pracy w sobotę, gdy system pracy jest pięciodniowy - czy pracując w sobotę np. przez trzy godziny, pracodawca jest zobowiązany dać cały dzień wolny? Czy pracodawca może też wymagać stawienia się pracownika w pracy w sobotę, sugerując, że nieobecność sprawi, że pracodawca odciągnie te godziny z innych przepracowanych nadgodzin. Czy w ogóle można tak robić?
Na pytanie odpowiada Paweł Kasprzyk z Kancelarii Radców Prawnych Kasprzyk Waliszewski.
Zgodnie z definicją zawartą w art. 151 § 1 Kodeksu pracy, praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy, stanowi pracę w godzinach nadliczbowych. Co więcej, Kodeks pracy wskazuje przypadki, w których dopuszczalna jest praca w godzinach nadliczbowych.
Są to:
1) konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;
2) szczególne potrzeby pracodawcy.
Oczywiście za pracę w godzinach nadliczbowych pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia bądź czas wolny na zasadach określonych w Kodeksie pracy.
Odnosząc powyższe uwagi do przedstawionego stanu faktycznego, odpowiadając na pierwsze
z postawionych pytań, należy zauważyć, że znajdzie tu zastosowanie art. 1513 Kodeksu pracy. Stanowi on jednoznacznie, że pracownik powinien otrzymać cały dzień wolny, niezależnie od wymiaru czasu pracy wykonywanej w dniu wolnym wynikającym z zasady pięciodniowego tygodnia pracy. Nie ma w tym wypadku znaczenia, że praca była świadczona w niższym wymiarze (np. 3 godziny), ale z drugiej strony pracodawca nie musi udzielać więcej niż jednego dnia, jeśli praca była świadczona w przedłużonym wymiarze (np. 12 godzin). Wolnego udziela się, stosując niejako metodę dzień za dzień.
Przechodząc do drugiego pytania, odpowiedź na nie wynika ze wskazanego wyżej art. 151 § 1 Kodeksu pracy oraz orzecznictwa sądowego. Przepis ten stanowi bowiem, że praca w godzinach nadliczbowych "jest dopuszczalna", nie określa jednak wprost obowiązku pracownika podjęcia tej pracy ani sposobu, w jaki pracodawca może domagać się jej wykonania. Powszechnie przyjmuje się jednak, iż co do zasady praca w godzinach nadliczbowych stanowi obowiązek pracownika. Można wskazać na różne źródła tego obowiązku, np. na konieczność dbania o dobro zakładu pracy lub obowiązek stosowania się do poleceń przełożonych, jeśli dotyczą one pracy i nie są sprzeczne z przepisami prawa. Wymaga podkreślenia, że pracownik nie ma uprawnienia do weryfikacji przesłanek umożliwiających pracę nadliczbową, np. uznając, że w danym przypadku po stronie pracodawcy nie zachodzą szczególne potrzeby.
Istnieją pewne przypadki, kiedy pracownik będzie dysponował prawem odmowy wykonania pracy w godzinach nadliczbowych. Prawo odmowy przysługuje osobom objętym podmiotowym zakazem wykonywania takiej pracy. Przykładowo pracodawca nie może wydać polecenia pracy w dniu wolnym pracownicy w ciąży czy też pracownikowi młodocianemu. Ponadto pracownik mógłby odmówić pracy nadliczbowej w przypadku, gdyby jej wykonywanie stwarzało zagrożenie dla życia lub zdrowia jego lub innych osób, co wynika wprost z art. 210 § 1 Kodeksu pracy. W razie nieuzasadnionej odmowy wykonywania pracy w dniu wolnym od pracy, pracodawca może wyciągnąć wobec pracownika konsekwencje, w tym nałożyć karę porządkową. Przyjmuje się bowiem, że bezpodstawna odmowa świadczenia pracy w godzinach nadliczbowych stanowi naruszenie obowiązków pracowniczych.
W skrajnych przypadkach możliwe jest nawet rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych. Pracodawca nie może zatem uwzględnić nieprzepracowanych godzin nadliczbowych (z powodu braku zgody pracownika na pracę nadliczbową) w dotychczas przepracowanych nadgodzinach nadliczbowych.
Opinie (94) 1 zablokowana
-
2017-01-23 10:56
Bo do tanga trzeba dwojga
Zawsze starałam się iść pracodawcy na rękę, zwłaszcza kiedy mnie o to prosił bo naiwnie myślałam że jak firma będzie dobrze prosperować to nam, pracownikom też będzie dobrze. Ale to tak nie działa.
Pracy było coraz więcej a pracowników nie.
Mam wrażenie że szefowie nie szanują pracownika który na wszystko się zgadza, sprawdzają na ile sobie mogą pozwolić i idą na maksymalny wyzysk.
Tak też drodzy pracownicy - szanujcie się i swój czas - bo szef tego za was tego na pewno nie zrobi.- 7 0
-
2017-01-23 11:06
"za pracę w godzinach nadliczbowych pracownikowi przysługuje dodatek do wynagrodzenia" - to tylko legenda...
- 2 1
-
2017-01-23 13:49
Tylko pracownicy sa idealni (1)
Przekonny jestem, ze 90% z was, ktorzy są pracownikami uwazaja się za idealnych.
Tylko, że fakt jest taki, ze pracownik:
- przychodzi do pracy, a nie pracować
- uwaza swojego szefa za sk....na nawet gdyby płacił sztabke złota dziennie. W końcu jakim prawem wymaga wykonywania swoich obowiązków.
- ma wyłączność na podejście roszczeniowe wobec pracodawcy, nigdy na odwrót.
- zawsze okradnie pracodawcę, gdy tylko nadarzy sie taka okazja.
Dziwić się, że takie wasze podejście do pracy, spowodowało, że mniej zarabiacie? W końcu samu bierzecie sobie inne dodatki (patrz ostatni pkt).
Musicie pracować w nadgodzinach lub w dzień wolny od pracy? (Patrz pkt pierwszy)- 0 5
-
2017-01-27 01:26
praca tylko dla bogaczy
Kogo stac zeby pracowac za 2tys zl? Mnie nie stac na taka prace!!!
- 0 0
-
2017-01-25 13:25
wolne za pracę?!
pracować więcej żeby dostać wolne?! to jest PATOLOGIA!
pracuje się po to, żeby zarobić pieniądze.
jak ktoś chce wolne, to nie pracuje.
logiczne
trzeba jak najszybciej zmienić ten przepis bo to głęboka patologia dla pracownika i dla człowieka.- 2 0
-
2017-01-27 01:01
PRACA MUSI BYC PRZYJEMNOSCIA
Tak jak w tytule i placa minimalna powinna byc jak w Europie! Nie rozumiem dlaczego np. spawacz ma zarabiac mniej niz prezes stoczni. Przeciez to spawacz robi robote a prezes tylko siedzi i zbija baki! To musi sie w demokratycznej Polsce zmienic!
- 1 0
-
2017-09-09 13:12
Poganiacze niewolników.
I co mi po tym całym kodeksie pracy? Pracodawca zawarł umowę na 5 dni w tygodniu po 8 godzin i dodatkowo po za umową każda sobota pracująca po 5 godzin i nawet nie wypłacane jak za nadliczbowe godziny. Jak się nie podoba można odejść i takie to skur... syny
- 1 0
-
2017-10-07 15:59
Ja pracuje co druga sobotę im dzień za dzień mam grafikilka Itaka mam chodzi ci czy to z godne z prawem
- 0 0
-
2017-10-07 16:01
To jest niewolnictwo masz pracować i nic do gadania bo jak nie to się zwolnić kaza
- 0 0
-
2018-03-26 13:23
stefan ....kim ty jestes chyba szefem,,, bo az ,,,,
- 0 0
-
2019-03-13 08:57
zwolnienie
A jeśli pracodawca zwalnia z tego powodu pracownika to co wtedy ? ot tak z dnia na dzien bez rozmowy
- 0 0
Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.