- 1 Nowe lokale: od skrzatów po Portugalię (78 opinii)
- 2 Lubisz kawę? Odwiedź ten festiwal (43 opinie)
- 3 Ranking pierogarni w Trójmieście (58 opinii)
- 4 Coraz więcej sposobów na napiwek (295 opinii)
- 5 Jemy na mieście: Aichi (dobrze) Gotuje (72 opinie)
- 6 Psiorbet, tatar lub psierogi. Menu dla psów (188 opinii)
Historie kulinarne: grzybowa czy barszczyk?
Każdy ma swoje ukochane smaki świąteczne - dla jednych nie ma wigilii bez zupy grzybowej, dla innych bez kutii czy pierogów z kapustą. W kolejnym felietonie z cyklu "Trójmiejskie historie kulinarne" piszę o różnicach, zarówno w skali regionalnej, jak i rodzinnej, bo kuchnia każdego domu to zlepek wpływów z różnych regionów. Ostatnio opisywałam moje ulubione retro knajpki w Trójmieście.
Wrócę do tej grzybowej, bo ta potrawa to mój świąteczny numer jeden. Talerz tej zupy to od lat moje największe marzenie kulinarne, czekam na nią niecierpliwie cały rok. Jej magia ma dwa aspekty: po pierwsze, w takiej formie jemy ją tylko raz w roku, przez co jest jednym z najbardziej wyczekiwanych dań. Po drugie, to zupa ideał: idealnie kremowa i aksamitna, przygotowana wyłącznie z prawdziwków zebranych w okolicznych lasach. Podajemy ją z lanymi kluseczkami domowej roboty.
Kiedyś gotowała ją babcia, potem pałeczkę przejęła moja mama. Gdy byłam dzieckiem, pierwsze łyki zupy jadłam z zamkniętymi oczami, by poczuć pełnię ich smaku. Recepturę na grzybową miałam zamiar przywieźć na ziemie gdańskie i wcielić w tutejsze menu, ale spotkałam się z niespodziewaną ofensywą frakcji "barszczykowej". Grzybowa musi poczekać na swoje pięć minut, ja muszę zadowolić się nudnawym barszczem, który pojawia się na stole kilka, jak nie kilkanaście razy w roku.
Smutek po grzybowej nieco łagodzi bogaty wybór śledzi. Wiadoma sprawa, Kaszuby i Pomorze rybami stoją. Co prawda na naszym stole wigilijnym zupy rybnej brak, ale wiem, że to dosyć popularne danie w tej okolicy. Moja gdańska rodzina szaleje z rybami w innej formie. Na stole pojawia się zawsze co najmniej kilka rodzajów śledzi: od klasycznych z cebulką i śmietanką, przez słodkawe śledzie po kaszubsku, zanurzone w pomidorowym sosie (co ciekawe, te śledzie przygotowywaliśmy również na naszą mazowiecką wigilię), aż po pyszne smażone śledzie w marynacie octowej. Od siebie dorzuciłam do tego koszyka sałatkę śledziową z gotowanymi buraczkami.
Ale nawet mieszkaniec Trójmiasta nie samymi śledziami żyje, więc są i inne ryby. Niezmiennym hitem każdych świąt jest sandacz w delikatnej, lekko kwaskowatej galarecie, przygotowywany przez wujka, jest nieśmiertelna ryba po grecku, czyli dorsz pod marchewkowo-selerową pierzynką. Niekiedy pojawia się też wędzony węgorz. I - oczywiście - karp. W moim domu rodzinnym przyrządzamy go w panierce z płatków migdałowych, w Gdańsku zjadamy w klasycznej formie, oprószonego mąką i smażonego.
Na naszym mazowieckim stole nie może zabraknąć grochu z kapustą, który od lat pojawia się w formie fasoli z kapustą. Miękkie, rozpadające się ziarna fasoli Piękny Jaś stapiają się z doprawioną grzybami kiszoną kapustą, która musi się długo dusić, by zatracić większość (ale nie cały!) kwasu. Na pierwszej pomorskiej wigilii nie znalazłam na stole kapusty, więc zaczęłam ją przygotowywać sama i śmiało mogę stwierdzić, że to danie zawładnęło tutejszymi podniebieniami.
Z kolei u Hanny Szymaderskiej, znawczyni kuchni polskiej, przeczytałam niegdyś, że starzy gdańszczanie jedzą w wigilię polaną olejem fasolę z dodatkiem ćwikły. Niestety dotychczas nie trafiłam na nikogo takiego, może wśród czytelników znajdzie się miłośnik tego dania?
Podczas mojej pierwszej gdańskiej wigilii zaskoczenie dopadło mnie również w czasie deseru. Oczywiście, pojawiły się klasyki w stylu makowca, piernika i pierniczków (te ostatnie, miękkie pierniczki norymberskie z miętowym lukrem piekłam sama), ale była też zupełna nowinka. Na stole pojawiła się bowiem wielka waza wypełniona czerwonym kisielem żurawinowym. Kwaskowata, zimna masa nie jest moją ulubioną formą deserową, a więc traktuję to jako regionalną ciekawostkę, z szacunkiem, ale bez ekscytacji.
I na koniec dodam, że w jednej kwestii jesteśmy stuprocentowo zgodni: jeśli pierogi, to tyko z grzybami, nie z kapustą!
A jakie są wasze ulubione smaki? Czy bliskie są wam dania z kuchni Pomorza, a może z innych regionów Polski?
O autorze
![autor](https://s-trojmiasto.pl/zdj/redaktorzy/dda79a2d125d9d7909d051612e0baf8a.jpg)
Anna Włodarczyk
miłośniczka dobrego jedzenia, autorka bloga Strawberriesfrompoland oraz książek "Zapach truskawek. Rodzinne opowieści" i "Retro kuchnia". Od lat zakochana w Trójmieście. W swoim cyklu "Trójmiejskie historie kulinarne" oprowadza nas po swoich ulubionych smakach i miejscach.
Opinie (97) 6 zablokowanych
-
2017-12-22 10:37
grzybowa czy barszczyk
Nie zgadzam się co do opinii o mdłym czy pospolitym barszczyku. Uważam, że jest najlepszy do pierogów z grzybami. Grzybowa to grzybowa nie przepadam, jak się pojawiają można jeść często, w lasach pomorskich nie brakuje. Czekać na coś cały rok? to w czasie jakiejś biedy.
- 15 7
-
2017-12-22 11:08
Współczuję bardzo
Współczuję bardzo, że nie jadła Pani nigdy dobrego barszczu wigilijnego, doprawionego suszonymi grzybami z lekką nutą suszonej śliwki i jabłek - a w zasadzie soku z nich - pyszności.Nie mam zamiaru też udowadniać wyższości barszczu nad grzybową - bo o gustach się nie dyskutuje . Jednak uważam , że określenie NUDNY czy nudnawy jest jak najbardziej nie na miejscu.
- 26 5
-
2017-12-22 11:51
kisiel żurawinowy (1)
myślę ,że jest to naleciałość ze wschodu - Wileńszczyzna.
Moja babcia przyjechała z rodziną po II wojnie jako repatriantka z Wilna.
Kisiel był podawany zimny i w konsystencji do picia , nie do jedzenia łyżką.
Zawsze były tez obecne rogaliki z kruchego ciasta z nadzieniem z powideł , obsypane cukrem.
I bellona w galarecie , której już chyba nigdzie sie nie kupi , a charakteryzowała się tym,że po obróbce cieplnej jej ości robiły sie zielone.- 20 0
-
2017-12-22 23:52
na sopockim rynku bywa belona , na hali w Gdańsku też
- 0 0
-
2017-12-22 12:08
Tylko prawdziwy barszcz na zakwasie! (2)
Nie wyobrażam sobie wigilii bez barszczu. Wigilijny barszcz nie jest nudnawy, u mnie jest robiony na zakwasie z buraków i gotowany na karpiu. Smak niebiański, jedyny taki na świecie, wyczekany przez cały rok. Do barszczu robimy uszka ze śledziami (wg lwowskiego przepisu mojej prababki). Niejeden oporny dziwił się zawartością uszek a potem pokochał je bezkresnie :) Smacznego!
- 13 4
-
2017-12-22 23:54
a można przepisik na to cudo?
- 1 0
-
2017-12-24 22:28
Tez bym chciała przepis :) Brzmi frapująco!
- 0 1
-
2017-12-22 14:42
Nie ma to jak kawał jakiegoś dobrego mięsiwa.
- 5 5
-
2017-12-22 16:14
Jeśli w domu są dzieci to trzeba dla takiego ananaska zrobić pierogi ze śliwką oczywiście suszoną (1)
Polane masełkiem z bułeczką to Lwów , ...... Galicja i staropolska tradycja .
Wesołych Świąt- 4 3
-
2017-12-22 18:05
Fuj
- 0 7
-
2017-12-22 22:58
Fasola z olejem to potrawa mojego taty który nie wyobraża sobie bez tego wigilii bez ćwikły
- 0 0
-
2017-12-22 23:25
Tylko rybna!
- 1 3
-
2017-12-23 02:52
(1)
Każdy przygotowuje to co lubi. Moja koleżanka robi na święta roladę serową z pieczarkami, nie jest to tradycyjne danie, ale jak jej rodzinie pasuje to czemu nie?
Moi dziadkowie pochodzili z kresów, zatem na naszym stole zawsze były pierogi z grzybami, sałatka śledziowo-fasolowa, barszcz z uszkami, kutia. Każdy z rodziny donosił co lubił a to kompot z suszu, a to śledź pod pierzynką, pstrąg w galarecie, dorsz po grecku, śledź w oleju, w occie, w śmietanie i mój ulubiony pomidorowy z rodzynkami i inne potrawy. Powstał misz masz tradycyjnych i po prostu naszych ulubionych potraw. Ważne, że smakuje i się nie zmarnuje.- 11 0
-
2017-12-23 21:31
Nie ma tak że każdy kto co lubi
Jest tradycja i trzeba się do niej stosować
- 0 4
-
2017-12-23 07:41
Barszcz, postna kapusta i śledź w śmietanie z kartoflami. Wesołych Świąt
- 3 1
Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.