- 1 Kto odpowiada za wypadek przy pracy? (35 opinii)
- 2 Nauczyciele mogą składać wnioski o nowe świadczenie (192 opinie)
- 3 Praca w branży edukacyjnej. Warto? (96 opinii)
- 4 Czy możemy odmówić pracy w upały? (59 opinii)
Kodeks pracy zapewnia szereg dodatkowych uprawnień dla rodziców, zarówno małych, jak i większych dzieci. Niektóre z nich przysługują bezwzględnie, za to inne zależą od zgody pracownika. Z pytaniem o tę zgodę zwrócił się do nas czytelnik.
Niedługo mam zacząć nową pracę. Jestem rodzicem trzyletniego dziecka. Mój pracodawca wraz z umową wręczył mi do podpisania oświadczenie, że zgadzam się na zatrudnianie mnie w godzinach nadliczbowych i wysyłanie w delegacje. Szczerze mówiąc, wolałbym tego uniknąć. Czy podpisanie tego oświadczenia zwolni mojego pracodawcę z przestrzegania przepisów Kodeksu pracy? Czy legalne jest wymaganie ode mnie takiej deklaracji?
- Uprawnienia rodzicielskie
- Zakaz pracy w godzinach nadliczbowych, porze nocnej, systemie przerywanego czasu pracy i zakaz delegowania poza stałe miejsce pracy
- Sytuacja czytelnika
- Delegacja poza stałe miejsce pracy
- Pora nocna
Na pytanie odpowiada Klaudia Zieleniec, radczyni prawna z Kancelarii Prawnej Kawczyński i Kieszkowski Adwokaci i Radcowie Prawni
Uprawnienia rodzicielskie
Pracownikom, którzy zdecydowali się łączyć karierę zawodową z funkcją rodzica, przysługuje szereg dodatkowych uprawnień gwarantowanych przez Kodeks pracy. Zostaną one omówione poniżej:
- Czas pracy pracowników opiekujących się dzieckiem do ukończenia przez nie 4. roku życia nie może bez ich zgody przekraczać 8 godzin. Zasada ta ma zastosowanie do pracowników zatrudnionych w ramach równoważnego systemu czasu pracy, pracy w ruchu ciągłym, systemie skróconego tygodnia pracy i systemie pracy weekendowej. Za czas nieprzepracowany pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, pomimo zmniejszenia wymiaru czasu pracy.
- Zakaz zatrudniania bez zgody pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 8. roku życia w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy oraz zakaz delegowania poza stałe miejsce pracy,
- Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może żądać w okresie, w którym mógłby korzystać z tego urlopu, obniżenia wymiaru czasu pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. Pracodawca ma obowiązek uwzględnić wniosek pracownika.
- Rodzicom dzieci do 14. roku życia przysługuje zwolnienie od pracy w wymiarze 2 dni w roku kalendarzowym (dni wolne na opiekę nad dzieckiem). Na czas zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.
O ile dwa ostatnie przypadki są bezwzględnie wiążące, o tyle zwracam uwagę, że przypadki opisane w pkt 1 i 2 zależą od zgody pracownika.
Dodatkowo pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Przerwy te mogą być udzielane łącznie.
Zakaz pracy w godzinach nadliczbowych, porze nocnej, systemie przerywanego czasu pracy i zakaz delegowania poza stałe miejsce pracy
- zatrudniać w godzinach nadliczbowych,
- zatrudniać w porze nocnej,
- zatrudniać w systemie przerywanego czasu pracy,
- delegować poza stałe miejsce pracy.
Od tej zasady istnieje jednak wyjątek. Jeżeli oboje rodzice dziecka są zatrudnieni, z uprawnienia może skorzystać tylko jedno z nich. Rodzice powinni więc zdecydować, które z nich będzie korzystało z uprawnienia i nie wyrazi zgody na m.in. pracę po godzinach czy wyjazdy w delegacje. Nie ma przy tym znaczenia, czy rodzice zatrudnieni są u jednego pracodawcy, czy pracują w zupełnie innych podmiotach. Zakaz obowiązuje również w sytuacji, gdy tylko jeden rodzic jest zatrudniony, a drugi ma status osoby bezrobotnej czy przebywa na długotrwałym urlopie.
Ponadto, jak zostało wspomniane już wyżej, zakaz ma charakter względny, co oznacza, że pracownik może wyrazić zgodę na niestosowanie wobec niego zakazów i pracodawca nie poniesie z tego tytułu żadnych konsekwencji. Oświadczenie pracownika przechowuje się w jego aktach osobowych.
W przypadku braku wyrażenia przez pracownika zgody pracodawca nie może wyciągnąć żadnych negatywnych konsekwencji. Nie może to przykładowo stanowić przyczyny rozwiązania stosunku pracy.
Sytuacja czytelnika
W sytuacji opisanej przez czytelnika pracodawca jest uprawniony do odebrania takiego oświadczenia. Każdy pracodawca ma obowiązek prowadzić dokumentację w sprawach związanych ze stosunkiem pracy, w ramach których powinien odebrać od pracownika opiekującego się dzieckiem zgodę lub brak zgody na zatrudnianie w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy i delegowanie poza stałe miejsce pracy.
Istotne jest jednak, że taka zgoda ma charakter dobrowolny. Pracownik nie musi zatem podpisać się pod takim oświadczeniem, a pracodawca nie ma prawa tego żądać. Czytelnik ma prawo odmówić podpisania dokumentu, pod warunkiem że matka dziecka nie korzysta już z tych uprawnień, będąc również zatrudnioną. W przypadku jeżeli matka dziecka nie pracuje, pracownik ma również prawo odmówić. W takiej sytuacji w aktach pracowniczych powinno znaleźć się oświadczenie o braku zgody na powyższe.
Wyjątkiem jest sytuacja, w której matka dziecka złożyła już u swojego pracodawcy oświadczenie z brakiem zgody. W tym przypadku pracodawca może żądać od pracownika złożenia takiego oświadczenia, w którym wyrazi zgodę na niestosowanie wobec niego zakazów.
Delegacja poza stałe miejsce pracy
Pracownicy niekiedy nieprawidłowo rozumieją pojęcie stałego miejsca pracy, dlatego konieczne wydaje się jego wyjaśnienie.
Obligatoryjnym elementem każdej umowy o pracę jest wskazanie miejsca świadczenia pracy. Chociaż wielu pracodawców decyduje się w tym miejscu wpisać dokładny adres siedziby, tak naprawdę wystarczające jest wpisanie samej miejscowości. Miejscem pracy jest w takim przypadku miejscowość, a nie konkretny adres.
Jeżeli w umowie o pracę pracodawca ograniczył się jedynie do wpisania miejscowości, delegacje poza stałe miejsce pracy będzie oznaczała delegację poza określoną miejscowość. Mówiąc inaczej, delegacja pod inny adres, jednak znajdujący się w tej samej miejscowości, nie jest delegacją poza stałe miejsce pracy i z tego powodu jest dozwolona.
Pora nocna
Pora nocna obejmuje 8 godzin pomiędzy godz. 21 a 7. Pracodawca ma jednak prawo do dowolnego określenia godzin pory nocnej, w granicach wyznaczonych przepisami. W niektórych podmiotach będą to zatem godziny między 21 a 5, w innych między 22 a 6, a w jeszcze innych między 23 a 7. Ustalenia powinny zostać wyrażone w regulaminie pracy bądź układzie zbiorowym pracy. W przypadku braku danych dokumentów u danego pracodawcy informacja powinna zostać zawarta na piśmie do każdego pracownika.
Miejsca
Opinie (31)
-
2024-07-19 22:58
Jako pracownik założyłem sprawę w Sądzie Pracy w tej kwestii
"Jeżeli w umowie o pracę pracodawca ograniczył się jedynie do wpisania miejscowości, delegacje poza stałe miejsce pracy będzie oznaczała delegację poza określoną miejscowość. Mówiąc inaczej, delegacja pod inny adres, jednak znajdujący się w tej samej miejscowości, nie jest delegacją poza stałe miejsce pracy i z tego powodu jest dozwolona." - to nie jest jednoznaczne. W moim przypadku sąd (obu instancji) uznał, że delegowanie mnie pod inny adres (w granicach tego samego miasta) na trzy miesiące JEST delegacją. Zwłaszcza, ze nowy adres miejsca pracy był na drugim końcu miasta i odczułbym to jako dużą dolegliwość. I z racji faktu, że mam na wychowaniu dziecko (wówczas 1 r.ż) moge takiej delegacji odmówić bez żadnych konsekwencji.
Co więcej, kiedyś tam wczesniej niby wyraziłem zgodę na delegacje, ale to nie jest traktowane jako carte blanche dla pracodawcy, stwierdził sąd. Zgoda jest dorozumiana do momentu, aż wyrażę "niezgodę". Po prostu nie mogę byle oświadczeniem zrezygnować z prawa, które mi dał Kodeks Pracy. Taką niezgodę w pewnym momencie wyraziłem i sprawę wygrałem.- 4 0
-
2024-07-20 08:02
Zależy od charakteru pracy
Jakbym szukała handlowca, powiedzmy będzie miał rejon 3 województw, to podpisanie papierka, że nie wyraża zgody na delegacje jest równoznaczne z tym, że jest mi zbędny, wycofuję się z tego, ewentualnie po okresie próbnym nie przedłużam mu umowy. Jak mówimy o pracy w punkcie obslugi klienta, szansa na delegację jest raczej nikła. Zakładanie z góry, że pracownik będzie musiał robić nadgodziny - no coś tu jest nie halo z organizacją czasu pracy w firmie. Odmówić podpisania zgody moze 1 rodzic. A skąd pracodawca ma wiedziec czy drugi rodzic w innej firmie podpisal czy nie? Te wszystkie prawa dla rodziców malych dzieci, wbrew pozorom im po prostu szkodzą. Po co mi pracownik z małym dzieckiem, który jest niedyspozycyjny, wolę zatrudnić bezdzietnego. I mówię to jako mama 7 latka
- 8 0
-
2024-07-20 09:34
(2)
Nie rozumiem dlaczego rodzic nie może jeździć w delegację? to byłaby dyskryminacja tych, którzy nie są rodzicami. Jest wiele i**otyzmów w Kodeksie Pracy, np. taki, że nie można zwolnić kobiety w ciąży lub gdy ma małe dziecko ale kogoś kto ma wieksze dzieci i jest dużo lepszym pracownikiem można zwolnić, nieważne, że ta pierwsza będzie bez przerwy chodziła na zwolnienia lekarskie, nie można i już
- 15 15
-
2024-07-20 22:54
Bredzisz do kwadratu
- 1 4
-
2024-07-22 21:00
Widać że nie jesteś rodzicem
- 1 0
-
2024-07-21 08:14
Napiszę krótko pracodawca Ciebie nie zatrudni. Szukaj innej oferty.
- 2 0
Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.