- 1 Praca w branży edukacyjnej. Warto? (96 opinii)
- 2 Czy możemy odmówić pracy w upały? (59 opinii)
- 3 Dyskusja o krótszej pracy dla urzędników (354 opinie)
Czy pracownikowi biurowemu można kazać sprzątać?
Decydując się na pracę w danej firmie, mamy wyobrażenie na temat zakresu obowiązków, który będzie na nas czekał. Bywa jednak, że wyobrażenia te rozmijają się z rzeczywistością. Czy pracodawca może kazać nam robić rzeczy niezwiązane z naszym stanowiskiem i wykształceniem?
Porady prawne w serwisie Praca
Jestem zatrudniona w prywatnej firmie jako pracownik biurowo-administracyjny. Moim miejscem pracy jest recepcja. Niedawno skończyłam szkołę administracyjną, a to moja pierwsza praca, więc mam kilka wątpliwości. Czy pracodawca może kazać mi sprzątać biuro (odkurzanie, mycie podłóg, ścieranie kurzy), dbać o samochód służbowy (sprzątanie, odśnieżanie, wymiana opon), sprzątać kuchnię i łazienkę oraz przenosić ciężkie sprzęty w obrębie biura?
Na pytanie odpowiada Tomasz Siemoński, radca prawny z Kancelarii Radcy Prawnego - Tomasz Siemoński.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z art. 22 § 1 Kodeksu pracy przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Z powyższego przepisu wynika, iż istotnym elementem stosunku pracy jest rodzaj wykonywanej pracy, którego wyraźne określenie stanowi nie tylko essentialia negotii umowy o pracę (art. 29 § 1 pkt 1 Kp), ale również podstawę do skonkretyzowania obowiązków pracownika, które z reguły następuje albo w samej umowie, albo w sporządzonym po jej podpisaniu zakresie obowiązków.
Warto jednak nadmienić, iż zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego (wyrok SN z 26.02.2003 r., I PK 149/02, M.P.Pr.-wk 2004, nr 4, poz. 7.) zakres zadań wynikających z zajmowania określonego w umowie o pracę stanowiska może być konkretyzowany nie tylko przez przedstawienie pracownikowi pisemnego zakresu czynności, ale również w drodze poleceń pracodawcy, mieszczących się w granicach zakreślonych ustalonym w umowie rodzajem pracy. Jak słusznie podkreślono w literaturze, "cechą właściwą stosunku pracy jest świadczenie pracy określonej rodzajowo. Oznacza to, że uzgodniony rodzaj pracy wyznacza granice pracowniczego obowiązku pracy, wykluczając tym samym istnienie wszechobowiązku pracownika w zakresie świadczenia pracy. Z rodzajowo określonej - przy nawiązywaniu stosunku pracy - pracy pracownika wynika potrzeba ciągłej jej konkretyzacji, co z kolei funkcjonalnie uzasadnia istnienie pracowniczego podporządkowania, a to z kolei determinuje sposób realizacji pracowniczego obowiązku pracy". A. Zwolińska, 2.3. Rodzaj pracy [w:] Obowiązek wykonywania pracy przez pracownika, Warszawa 2021.
![Będą zmiany w prawie pracy, ale nie od stycznia](https://s-trojmiasto.pl/zdj/c/n/2/3345/150x100/3345529__kr.webp)
W świetle powyższych uwag pełna ocena prawidłowości poleceń wydawanych przez pracodawcę czytelnikowi wymaga znajomości umowy, będącej podstawą łączącego ich stosunku prawnego, a także zakresu obowiązków, jeżeli taki został sporządzony. Niemniej jednak, przy założeniu, że zadania wykonywane przez pracownika biurowo-administracyjnego mają charakter przede wszystkim umysłowy, należy przyjąć, iż powierzenie mu obowiązków typowo fizycznych wykracza poza zakres obowiązków wynikający z rodzaju pracy wskazanego w umowie.
Ponadto zgodnie z art. 211 pkt. 3 Kodeksu pracy pracownik jest zobowiązany do przestrzegania przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, w tym do dbania o należyty stan maszyn, urządzeń, narzędzi i sprzętu oraz o porządek i ład w miejscu pracy. Należy podkreślić, iż obowiązek dbania przez pracownika o porządek i ład w miejscu pracy ogranicza się w zasadzie do utrzymania w czystości swojego najbliższego otoczenia pracy - tj. biurka, komputera, szafek itp. W mojej ocenie czynności takie, jak: odkurzanie, mycie podłóg, ścieranie kurzy, sprzątanie kuchni i łazienki wykraczają znacznie poza wskazany wyżej zakres i sugerują, iż wykonywana przez czytelniczkę praca ma charakter wielorodzajowy. Co do zasady praca wielorodzajowa jest zgodna z przepisami prawa pracy i może być wykonywana w ramach jednego stosunku prawnego, a w konsekwencji można się umówić, iż pracownik będzie wykonywał jednocześnie obowiązki np. księgowego i kierowcy. Niemniej jednak musi być to odzwierciedlone w umowie o pracę. Wobec braku takich postanowień powierzanie pracownikowi obowiązków sprzecznych z rodzajem pracy wskazanym w umowie stanowi naruszenie przepisów prawa pracy, a pracownik może odmówić wykonania takiego polecenia, przy czym zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą (wyrok Sądu Najwyższego z 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt II PK 216/11) nie może zostać z tego powodu zwolniony dyscyplinarnie.
W analogiczny sposób należy ocenić legalność poleceń wydawanych przez pracodawcę w zakresie bieżącej obsługi pojazdu służbowego (sprzątanie, odśnieżanie, wymiana opon), jeżeli pojazd ten nie został pracownikowi powierzony na podstawie odrębnej umowy. W przypadku zawarcia takiej umowy obowiązek ten mógłby powstać.
Jeżeli chodzi o przenoszenie ciężkich przedmiotów w obrębie biura, należy mieć na uwadze treść Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych oraz innych pracach związanych z wysiłkiem fizycznym (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1139), które wprowadza normy w zakresie ciężaru, jaki może być przenoszony przez pracownika-kobietę. Zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia masa przedmiotów podnoszonych i przenoszonych przez jednego pracownika nie może przekraczać dla kobiet - 12 kg przy pracy stałej oraz 20 kg przy pracy dorywczej. W tym miejscu nadmienić należy, iż nie jest to jedyne ograniczenie wynikające z przedmiotowego rozporządzenia. Biorąc pod uwagę powyższe, istnieje możliwość, iż pracodawca wydając polecenie przenoszenia ciężkich przedmiotów, nie tylko wykracza poza zakres obowiązków pracownika, ale również działa wbrew przepisom i zasadom bezpieczeństwa i higieny pracy.
O autorze
![autor](https://s-trojmiasto.pl/zdj/redaktorzy/ee46c22d7e8f2053d012eb17dca49878.jpg)
Tomasz Siemoński
radca prawny, Kancelaria Radcy Prawnego Tomasz Siemoński
Miejsca
Opinie (162) ponad 10 zablokowanych
-
2023-01-17 14:45
Jeśli to w godzinach pracy to tak (2)
Znam jednak człowieka który po pracy jest tak zmęczony, że nie jest w stanie samodzielnie przejść przez most Siennicki. A co dopiero mówić o sprzątaniu!
- 15 7
-
2023-01-17 18:22
czy mowa o firmie zatrudniającej "niepełnosprawnych" a mającej siedzibę w biurowcu po byłym ZNTK? XD
- 0 0
-
2023-01-18 09:44
Dokładnie tak
- 0 0
-
2023-01-17 15:08
(2)
Nie podoba się? Pani z UA z chęcia posprząta.
- 4 12
-
2023-01-17 17:59
Bo ja wiem czy tak chętnie (1)
Niedawno zwolniliśmy panią z UA, bo takiego brudasa i syfiary żeśmy wieki nie widzieli. Musieliśmy jej palcem pokazywać, gdzie jest brud, bo w przeciwnym razie myła tylko podłogi (w umowie było o wiele więcej - godzina dziennie za ponad 3 tysiące netto miesięcznie). Zawsze wtedy waliła focha, kłóciła się i dzwoniła do przełożonych, przestała nam też odpowiadać na dzień dobry. Zawsze też twierdziła, że brudu nie da się domyć, bo myła i jest wżarty w powierzchnię. Zawsze po kłótni umyć się dało. XD
Podać namiary na tę panią?- 3 0
-
2023-01-17 18:52
Nie, do niej, nie. Podaj namiary na swoją firmę.
Jestem sędzią, ale za godzinę dziennie za ponad 3000 zł netto miesięcznie, to ja wolę u Was sprzątać, niż w sądzie orzekać.
- 6 0
-
2023-01-17 15:11
"pracownik ma prawo odmówić polecenia i nie może za to zostać zwolniony dyscyplinarnie" (3)
Klasyka. To nie zostanie zwolniony dyscyplinarnie, tylko nie przedłużą mu umowy, nie bedą dawać podwyżek ani premii (poczekają z rok-dwa aż pracownik sam się zwolni).. no sposobów na pozbycie się pracownika jest mnóstwo. Szczerze? Sam na miejscu pracodawcy pozbyłbym się takiej osoby która odmawiała by przetarcia kilku półek z kurzu lub wysprzątania samochodu- to by oznaczało że muszę do tego zatrudnić inną osobę i nie dość że wypłacać jej pensje, to jeszcze łożyć drugie tyle na ZUS. To ja już bym wolał takiego zwolnić i zatrudnić kogoś kto nie zadaje pytań.
- 9 16
-
2023-01-17 15:37
Jestem pracodawcą i co jakiś czas dowalam swoim pracownikom inne zadania ale z każdym siadam do stołu i rozmawiam o nowych warunkach pracy. Przede wszystkim o wynagrodzeniu za dodatkowe obowiązki na które się wcześniej nie umawialiśmy.
- 14 1
-
2023-01-17 17:56
Jeśli Twoja córka zatrudni się jako lekarz
Też będziesz zadowolony, jak w ramach oszczędności kierownik szpitala zaleci jej kible po pacjentach?
Ja jestem dobrym pracownikiem w swoim zawodzie. Może nawet wybitnym. Nienawidzę sprzątać. Utrzymuję porządek w domu i na stanowisku pracy, ale gdy mam sprzątać kibel po innych (a syfiarze czasem sr ają na podłogę) to mi się przewraca- 9 1
-
2023-01-17 18:02
I oto cała prawda
A prawda jest taka, że jesteś typowym Januszem z jakiegoś pierdziszewa...
- 2 2
-
2023-01-17 15:12
Wszystko zależy
Od tego, jaką się umowę podpisało, ile się zarabia oraz jak bardzo chce się tę pracę utrzymać
- 9 2
-
2023-01-17 15:31
Nie mylcie utrzymania porządku na stanowisku pracy ze sprzątaniem całego biura. Umycie naczyń po sobie, wytarcie kibla po dwójce, uporządkowanie biurka po skończonej pracy, czy zamiecenie po sobie, jak się naniesie błota - to są normalne czynności, nad którymi człowiek nie powinien się zastanawiać. Czym innym jest regularne szorowanie kibli czy mycie podłóg, bo pracodawca chce zaoszczędzić na osobie do sprzątania. W domu też zazwyczaj w ciągu tygodnia sprząta się na bieżąco, żeby się rzeczy nie walały wszędzie czy naczynia syfem nie zarastały, a raz czy dwa razy w tygodniu się jedzie kurze, podłogi itp. czyli robi większe sprzątanie. Od większego sprzątania w biurze powinny być inne osoby niż pracownik administracyjno- biurowy.
- 30 3
-
2023-01-17 15:49
Widać, że większość komentarzy pisali faceci, którzy o sprzątaniu nie maja pojęcia. ;)
- 9 10
-
2023-01-17 16:16
g*wniana robota
teraz każdy chce, aby sprzątać
- 5 3
-
2023-01-17 17:09
Drodzy państwo czy znamy coś takiego jak "Zasada czystego biurka"? (2)
- 4 3
-
2023-01-17 18:20
(1)
Moje jest czyste raz na kilka miesięcy. Jak już syf jest taki, że mnie zaczyna drażnić. Wtedy sprzątam i przez chwilę jest dobrze. Ten dzień właśnie nadchodzi.
- 0 1
-
2023-01-17 18:52
Dzień zwany "Dziś nie mogę nic znaleźć"
- 0 0
-
2023-01-17 17:26
Jak zobaczysz co wcześniej
sprzątaczka czyściła ścierką, którą właśnie wyciera twoje biurko, to gwarantuję Ci, że od następnego dnia sama zaczniesz o nie dbać. Pozdrawiam
- 7 2
-
2023-01-17 17:51
dla mie to normalne (2)
ze dba się o swoje najbliższe otoczenie. Ale niektórzy widocznie noszą koronę i im to uwłacza
- 9 21
-
2023-01-18 08:07
Noszenie korony nie uwłacza . Mistrzu mowy polskiej.
- 2 1
-
2023-01-18 08:35
A co ma "dbanie o swoje najbliższe otoczenie" do tego, że pracodawca zleca sprzątanie całego biura pracownikowi recepcji?
- 9 0
Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.